Πώς να επικοινωνούμε με τα παιδιά μας στην εφηβεία:

Όσα μαθαίνω μεγαλώνοντας μαζί με τη Νεφέλη και την Ηλέκτρα

Υπάρχει μια στιγμή στη ζωή κάθε γονιού που συνειδητοποιεί ότι το παιδί του μεγαλώνει. Οι συζητήσεις αλλάζουν, οι ερωτήσεις γίνονται διαφορετικές, οι απαντήσεις μερικές φορές περιορίζονται σε ένα «καλά» ή «τίποτα» και η πόρτα του δωματίου αρχίζει να αποκτά μια εντελώς καινούργια σημασία!

Στο δικό μας σπίτι, με τη Νεφέλη στα 13 και την Ηλέκτρα στα 11, αρχίζω να ανακαλύπτω όλο και περισσότερο αυτή τη νέα πραγματικότητα.

Η μία βρίσκεται ήδη στην εφηβεία, ενώ η άλλη πλησιάζει σε μια περίοδο γεμάτη αλλαγές, ανακαλύψεις και νέες ανάγκες. Και κάπου ανάμεσα στις σχολικές υποχρεώσεις, τις δραστηριότητες, τις φιλίες, τα ενδιαφέροντα και την καθημερινότητά μας, προσπαθώ να βρω τον καλύτερο τρόπο να επικοινωνώ μαζί τους.

Γιατί όσο μεγαλώνουν τα παιδιά, τόσο περισσότερο καταλαβαίνω ότι η επικοινωνία δεν είναι απλώς να μιλάμε. Είναι να μπορούμε να ακούμε, να καταλαβαίνουμε και κυρίως να παραμένουμε συνδεδεμένοι, ακόμη κι όταν δεν συμφωνούμε.

1. Να ακούω χωρίς να προσπαθώ να διορθώσω τα πάντα

Ας είμαστε ειλικρινείς. Ως μαμάδες έχουμε συχνά την τάση να θέλουμε να δώσουμε λύση σε κάθε πρόβλημα.

Αν η Νεφέλη ή η Ηλέκτρα μου διηγηθούν κάτι που συνέβη στο σχολείο, η πρώτη μου σκέψη μπορεί να είναι να τις συμβουλεύσω, να εξηγήσω τι θα μπορούσαν να είχαν κάνει διαφορετικά ή να προτείνω μια λύση.

Όμως, με τον καιρό συνειδητοποιώ ότι δεν χρειάζονται πάντα τη συμβουλή μου.

Μερικές φορές θέλουν απλώς να μιλήσουν. Να εκφράσουν τη στενοχώρια, τον θυμό ή την απογοήτευσή τους χωρίς να ακούσουν αμέσως τι πρέπει να κάνουν.

Προσπαθώ, λοιπόν, να θυμάμαι κάτι απλό: πρώτα ακούω και μετά μιλάω.

2. Να μην παίρνω προσωπικά κάθε «άσε με τώρα»

Η εφηβεία φέρνει αλλαγές στη διάθεση, στην ανάγκη για ανεξαρτησία και στον τρόπο με τον οποίο τα παιδιά εκφράζονται.

Μπορεί να υπάρχουν ημέρες που θέλουν να συζητήσουν τα πάντα και άλλες που προτιμούν να μείνουν λίγο μόνες τους.

Παλαιότερα ίσως να προσπαθούσα περισσότερο να μάθω τι συμβαίνει. Σήμερα προσπαθώ να καταλαβαίνω ότι η ανάγκη για προσωπικό χώρο δεν σημαίνει απαραίτητα απομάκρυνση από την οικογένεια.

Δεν χρειάζεται να γνωρίζω κάθε σκέψη τους ούτε να συμμετέχω σε κάθε συζήτηση. Χρειάζεται όμως να γνωρίζουν ότι είμαι διαθέσιμη όταν θελήσουν να μιλήσουν.

3. Να ενδιαφέρομαι για τον κόσμο τους, ακόμη κι όταν είναι διαφορετικός από τον δικό μου

Τα ενδιαφέροντα των παιδιών δεν είναι πάντα αυτά που θα επιλέγαμε εμείς.

Η μουσική που ακούν, οι φίλοι τους, οι συζητήσεις τους, οι δραστηριότητες και οι διαδικτυακοί κόσμοι στους οποίους κινούνται αποτελούν σημαντικό κομμάτι της ζωής τους.

Προσπαθώ να δείχνω πραγματικό ενδιαφέρον, ακόμη κι όταν δεν γνωρίζω όλες τις λεπτομέρειες.

Να ρωτάω, να μαθαίνω, να αφήνω τη Νεφέλη και την Ηλέκτρα να μου εξηγούν πράγματα που εκείνες γνωρίζουν καλύτερα.

Γιατί η επικοινωνία δεν είναι μονόδρομος. Δεν είμαι μόνο εγώ που έχω να τους διδάξω πράγματα. Έχουν κι εκείνες πολλά να μου μάθουν.

4. Να μιλάμε για το σχολείο χωρίς όλα να καταλήγουν στους βαθμούς

Το σχολείο καταλαμβάνει μεγάλο μέρος της καθημερινότητάς τους. Μαθήματα, εργασίες, διαγωνίσματα, απαιτήσεις, φιλίες και πολλές διαφορετικές εμπειρίες.

Είναι εύκολο μια συζήτηση να ξεκινήσει με το «Πώς πήγε σήμερα το σχολείο;» και να καταλήξει στο «Διάβασες;», «Έχεις κάτι για αύριο;» ή «Τι βαθμό πήρες;».

Θέλω όμως να θυμούνται ότι ενδιαφέρομαι για πολλά περισσότερα.

Με ενδιαφέρει αν πέρασαν όμορφα, αν ένιωσαν ότι ανήκουν στην παρέα τους, αν κάτι τις δυσκόλεψε, αν έμαθαν κάτι καινούργιο ή αν υπάρχει κάτι που τις ενθουσίασε.

Οι βαθμοί είναι ένα κομμάτι της σχολικής πορείας, όχι ολόκληρη η εικόνα ενός παιδιού.

5. Να μπορώ να πω «έκανα λάθος»

Αυτό ίσως είναι ένα από τα σημαντικότερα μαθήματα που μαθαίνω ως γονιός.

Δεν έχω πάντα δίκιο. Μπορεί να βιαστώ να βγάλω συμπεράσματα, να αντιδράσω πιο έντονα από όσο χρειάζεται ή να μην καταλάβω σωστά αυτό που προσπαθούν να μου εξηγήσουν.

Θέλω η Νεφέλη και η Ηλέκτρα να γνωρίζουν ότι μπορώ να ζητήσω συγγνώμη.

Δεν χάνω τον ρόλο μου ως μαμά όταν παραδέχομαι ένα λάθος. Αντίθετα, τους δείχνω στην πράξη ότι ο σεβασμός, η ειλικρίνεια και η ανάληψη ευθύνης ισχύουν για όλους μας, ανεξάρτητα από την ηλικία μας.

6. Να βάζουμε όρια χωρίς να χάνουμε την επικοινωνία

Η ανεξαρτησία δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν κανόνες.

Υπάρχουν θέματα που αφορούν την ασφάλεια, την υπευθυνότητα, τον σεβασμό και την καθημερινή συμβίωση της οικογένειας στα οποία χρειάζεται να υπάρχουν σαφή όρια.

Αυτό που προσπαθώ να πετύχω είναι να εξηγώ το γιατί πίσω από κάθε απόφαση.

Να συζητάμε, να ακούμε τις διαφορετικές απόψεις και, όπου είναι δυνατό, να βρίσκουμε μαζί λύσεις.

Δεν θέλω να μεγαλώσουν πιστεύοντας ότι οι κανόνες υπάρχουν απλώς επειδή το είπε η μαμά. Θέλω να καταλαβαίνουν τη σημασία τους και σταδιακά να αναπτύσσουν τη δική τους υπευθυνότητα.

7. Να βρίσκουμε χρόνο μαζί, χωρίς να χρειάζεται να οργανώσουμε κάτι σπουδαίο

Στη δική μας οικογένεια οι ημέρες είναι αρκετά γεμάτες. Επαγγελματικές υποχρεώσεις, σχολείο, δραστηριότητες και μετακινήσεις.

Πολλές φορές η ουσιαστική οικογενειακή μας στιγμή έρχεται το βράδυ, όταν επιτέλους βρισκόμαστε όλοι μαζί.

Και τότε συνειδητοποιώ ότι δεν χρειάζεται να οργανώσουμε κάτι εντυπωσιακό για να επικοινωνήσουμε.

Μπορεί να είναι ένα οικογενειακό δείπνο, μια βόλτα, μια μικρή εκδρομή, μια συνταγή που θα ετοιμάσουμε μαζί ή μια χαλαρή συζήτηση πριν κοιμηθούν.

Ακόμη και μια διαδρομή με το αυτοκίνητο μπορεί να γίνει η αφορμή για μια συζήτηση που δεν θα ξεκινούσε ποτέ στο τραπέζι.

Και φυσικά, ο Leo έχει συχνά τον δικό του τρόπο να συμμετέχει στην οικογενειακή μας καθημερινότητα!

8. Να θυμάμαι ότι μεγαλώνουν, αλλά εξακολουθούν να χρειάζονται εμένα

Ίσως αυτή να είναι η μεγαλύτερη πρόκληση της γονεϊκότητας.

Από τη μία θέλουμε τα παιδιά μας να γίνουν ανεξάρτητα, να παίρνουν αποφάσεις, να έχουν αυτοπεποίθηση και να μπορούν να αντιμετωπίζουν τις δυσκολίες.

Από την άλλη, δυσκολευόμαστε να αποδεχτούμε ότι δεν χρειάζονται πια την ίδια καθοδήγηση που χρειάζονταν πριν από μερικά χρόνια.

Προσπαθώ να βρω την ισορροπία ανάμεσα στο να είμαι δίπλα τους και στο να τους αφήνω χώρο να ανακαλύψουν τον εαυτό τους.

Να μη γίνομαι ο άνθρωπος που έχει πάντα την τελευταία λέξη, αλλά εκείνος στον οποίο μπορούν να επιστρέψουν όταν χρειάζονται στήριξη.

Μεγαλώνοντας μαζί, μαθαίνουμε να επικοινωνούμε ξανά

Αν κάτι έχω καταλάβει μεγαλώνοντας μαζί με τη Νεφέλη και την Ηλέκτρα, είναι ότι η επικοινωνία δεν είναι μια δεξιότητα που αποκτάς μία φορά και τελείωσε.

Αλλάζει μαζί με τα παιδιά. Χρειάζεται υπομονή, προσαρμογή, ειλικρίνεια και διάθεση να ακούσεις ακόμη κι αυτά που ίσως δεν θα ήθελες να ακούσεις.

Δεν θέλω να είμαι η μαμά που έχει πάντα μια απάντηση ή μια συμβουλή για όλα.

Θέλω να είμαι η μαμά που μπορούν να εμπιστευτούν. Που θα τις ακούσει χωρίς να τις κάνει να αισθανθούν άσχημα για όσα σκέφτονται. Που θα τις αφήσει να κάνουν λάθη, αλλά θα είναι εκεί για να τις στηρίξει. Που θα τις ενθαρρύνει να έχουν τη δική τους φωνή, ακόμη κι όταν αυτή διαφέρει από τη δική της.

Νεφέλη και Ηλέκτρα, δεν περιμένω να μου λέτε τα πάντα. Θέλω όμως να ξέρετε ότι μπορείτε να μου πείτε τα πάντα.

Δεν χρειάζεται να συμφωνούμε πάντα. Δεν χρειάζεται να έχουμε την ίδια άποψη ή να βρίσκουμε αμέσως τη λύση σε κάθε δυσκολία.

Αρκεί να μη σταματήσουμε να μιλάμε, να ακούμε και να προσπαθούμε να καταλαβαίνουμε η μία την άλλη.

Γιατί τελικά, μεγαλώνοντας τα παιδιά μας, μεγαλώνουμε κι εμείς μαζί τους.

Και ίσως η πιο όμορφη σχέση που μπορούμε να χτίσουμε δεν είναι εκείνη στην οποία δεν υπάρχουν διαφωνίες, αλλά εκείνη στην οποία υπάρχει πάντα χώρος για μια καινούργια συζήτηση.


Discover more from

Subscribe to get the latest posts sent to your email.

Αφήστε τα σχόλιά σας, Ελάτε να γνωριστούμε!